Hoe kun je het energielabel controleren vóór het compromis?

Wie zoekt op ‘controleren energielabel’, wil vóór het compromis weten of de geadverteerde score klopt en welke renovatieverplichtingen bij de woning horen. Een letter in een vastgoedadvertentie is daarvoor niet genoeg. Je hebt het volledige Energieprestatiecertificaat (EPC) nodig, moet nagaan of het geldig is voor de verkoop en moet controleren of het precies over de woning gaat die je koopt.



Eén misverstand eerst: de wet legt geen controleplicht bij de koper. De verkoper moet een geldig EPC hebben vanaf het moment dat de woning te koop staat, het label en de unieke code in elke advertentie vermelden en het attest bij de akte overdragen. Ontbreekt het EPC of is het verlopen, dan riskeert de verkoper een boete, niet de koper. Controleren is dus geen plicht maar je eigen belang: het bepaalt je budget en je renovatieverplichting.

Vraag het EPC vóór je een bindend bod uitbrengt of het compromis ondertekent. Zo kun je de energieprestatie meenemen in je aankoopbudget en eventuele onduidelijkheden vooraf bespreken met de verkoper en je notaris. Deze checklist gaat over residentiële woningen en appartementen in Vlaanderen.

Waarom je niet tot de notariële akte moet wachten

Het compromis is geen vrijblijvende reservering. Zodra koper en verkoper een bindende overeenkomst sluiten, liggen de afspraken over de aankoop doorgaans vast. Ook een aanvaard bod kan je al verbinden, afhankelijk van de inhoud en de omstandigheden.

Ontdek je daarna dat de woning een slechter label heeft dan verwacht, dan kun je niet zomaar aannemen dat je de koop kosteloos kunt annuleren. Een ontbrekend of onjuist EPC maakt de verkoop evenmin automatisch ongedaan. De gevolgen hangen onder meer af van de gemaakte afspraken en de concrete tekortkoming.

Het energielabel controleren vóór je tekent, helpt je vooral om drie zaken te beoordelen: de betrouwbaarheid van de verkoopinformatie, een mogelijke renovatieplicht en de ruimte die je in je budget nodig hebt. Bespreek twijfel daarom vóór de ondertekening, niet pas wanneer de akte wordt voorbereid.

Controleren energielabel: begin met het volledige EPC

Vraag de verkoper of makelaar om het volledige EPC, bij voorkeur als originele pdf of als goed leesbare kopie van alle pagina’s. Een screenshot van de eerste pagina geeft je te weinig informatie om de woning en de onderliggende aannames te beoordelen.

Het certificaat bevat meer dan het energielabel. Je vindt er onder meer de energiescore, identificatiegegevens van de woning, de datum van opmaak en aanbevelingen om de energieprestatie te verbeteren. De verdere informatie over isolatie, beglazing en installaties helpt om gerichte vragen te stellen tijdens een bezoek.



Controleer ook of de advertentie hetzelfde label en dezelfde energiescore vermeldt als het document. Staat in de advertentie bijvoorbeeld label C, maar krijg je een EPC met label E, vraag dan welk certificaat de verkoper gebruikt en waarom de informatie verschilt.

Gebruik voor je aankoopbeslissing het actuele, geldige certificaat van de juiste wooneenheid. Een simulatie, een mondelinge belofte of een berekening van toekomstige renovaties vervangt dat niet.

Controleer zowel de geldigheid als de bruikbaarheid bij verkoop

Een EPC voor een residentiële eenheid is normaal tien jaar geldig. Toch volstaat het niet om alleen naar de vervaldatum te kijken. Bij verkoop moet sinds 2022 een EPC beschikbaar zijn dat vanaf 2019 is opgemaakt.

Een ouder attest kan dus nog binnen zijn oorspronkelijke geldigheidsduur vallen, maar niet geschikt zijn voor de verkoop. Vraag daarnaast of er ondertussen een recenter EPC is opgesteld of dat het aangeleverde certificaat is ingetrokken.

Wie het energielabel wil controleren, kan deze gegevens naast elkaar leggen:

Controlepunt Wat kijk je na? Wanneer vraag je uitleg?
Datum van opmaak Is het EPC vanaf 2019 opgesteld? Het attest is ouder
Geldigheidsdatum Is het certificaat nog geldig? Het attest is verlopen of verloopt vóór de geplande verkoop
Certificaatnummer Is het nummer zichtbaar en leesbaar? Je krijgt alleen een losse afbeelding van het label
Woninggegevens Komen adres en wooneenheid overeen? Busnummer, verdieping of woningtype wijkt af
Label en score Stemmen advertentie en EPC overeen? De verkoopinformatie vermeldt een andere prestatie
Actuele versie Bestaat er een recenter certificaat? De verkoper verwijst naar meerdere EPC’s

Leg een afwijking voor aan de makelaar, de energiedeskundige die het EPC opstelde of je notaris. Een verklaring zonder ondersteunend document is geen vervanging voor een correcte controle.

Vergelijk vooral de unieke code uit de advertentie met de code op het attest. Adres, opmaakdatum en code moeten overeenstemmen; de notaris neemt diezelfde gegevens op in de akte.

Ga na of het attest bij precies deze woning hoort

Een juist adres is noodzakelijk, maar bij appartementen en opgesplitste gebouwen niet altijd voldoende. Controleer ook het busnummer, de omschrijving van de eenheid en eventuele informatie over de verdieping of ligging.

Bij een gebouw met meerdere appartementen kun je anders onbedoeld het certificaat van een andere woning bekijken. Een appartement onder een weinig geïsoleerd dak kan bovendien een andere energieprestatie hebben dan een woning midden in hetzelfde gebouw.

Let ook op het soort document. Een EPC van de gemeenschappelijke delen vervangt het individuele EPC van een appartement niet. Het bevat wel nuttige informatie over gedeelde onderdelen van het gebouw, maar is niet het persoonlijke energielabel van de woning die je koopt.

Koop je een pand met meerdere wooneenheden of een combinatie van wonen en werken? Laat dan bevestigen welke certificaten bij welke onderdelen horen. Het energielabel controleren heeft pas waarde als duidelijk is wat je daadwerkelijk koopt.

Gebruik officiële gegevens, zonder openbare toegang te veronderstellen

Ga er niet van uit dat je als kandidaat-koper op elk adres het volledige EPC kunt downloaden. De toegang tot woninggegevens verschilt naargelang de toepassing en je relatie tot de woning. De Woningpas is bijvoorbeeld geen vrij toegankelijk dossier voor iedere geïnteresseerde koper.

De publieke zoekfunctie waarmee je vroeger het label van elk adres kon opzoeken, is sinds eind december 2023 offline, dus niet ‘sinds kort’. Als koper zie je het label en de score in de advertentie en op het attest dat de verkoper je bezorgt. De eigenaar kan dat attest zelf als pdf uit zijn Woningpas halen, en de energiedeskundige die het opmaakte kan het opnieuw doorsturen zonder nieuw plaatsbezoek.

Vraag de eigenaar om de relevante EPC-gegevens of documenten uit de Woningpas met je te delen. Gebruik bij een beschikbare officiële zoek- of controlefunctie de identificatiegegevens van het certificaat. Controleer vervolgens of het gevonden resultaat overeenkomt met het document dat je kreeg.

Onze uitleg over een EPC opzoeken via de beschikbare kanalen helpt je om de juiste zoekroute te kiezen. Online opzoeken is daarbij een extra controle, geen reden om genoegen te nemen met een onvolledig verkoopdossier.

Levert de zoekactie niets op, trek dan niet meteen de conclusie dat het certificaat vals of ongeldig is. Vraag eerst of de ingevoerde gegevens en de gebruikte zoekmethode correct zijn.

Bepaal wat het label betekent voor je renovatieplicht

Voor een gewone aankoop van een residentiële woning met label E of F geldt in Vlaanderen in beginsel een renovatieverplichting: de woning moet binnen zes jaar na de authentieke akte minstens label D behalen. De termijn begint dus niet bij de ondertekening van het compromis.

Onze uitleg over de renovatieverplichting bij label E of F beschrijft het toepassingsgebied en de uitzonderingen. Laat je notaris bevestigen welke verplichting bij jouw aankoop geldt, zeker bij een bijzondere overdracht of een gebouw met een specifieke beschermingsstatus.

Het energielabel controleren is daarmee ook een budgetcontrole. Vraag vóór het compromis welke ingrepen waarschijnlijk nodig zijn en of daarvoor offertes, technische onderzoeken of beslissingen van mede-eigenaars nodig zijn.

Bij een appartement kunnen dakisolatie, gevelwerken of collectieve verwarmingsinstallaties afhangen van de vereniging van mede-eigenaars (VME). Bekijk daarom relevante verslagen en geplande werken. Je kunt gedeelde bouwdelen niet altijd zelfstandig aanpakken, terwijl ze wel invloed kunnen hebben op de energieprestatie van je appartement.

Een volledig EPC ligt naast een woningplattegrond en verkoopdocumenten terwijl een koper de energieprestatie controleert.

Vergelijk het EPC met de zichtbare toestand van de woning

Een geldig EPC kan zijn opgesteld vóór latere renovaties. Andersom kunnen verkoopteksten verbeteringen suggereren waarvoor je nog geen bewijs hebt gezien. Vergelijk daarom de informatie uit het certificaat met wat je tijdens de bezichtiging ziet en met de documenten van de verkoper.

Zegt de verkoper dat het dak recent is geïsoleerd? Vraag naar facturen en technische gegevens, zoals het gebruikte materiaal en de dikte. Hetzelfde geldt voor nieuwe ramen, een vernieuwde verwarmingsinstallatie of zonnepanelen. Zulke stukken helpen een energiedeskundige om de uitvoering correct te beoordelen.

Een verwachte verbetering is nog geen officieel nieuw label. Als de verkoper beweert dat de woning door renovaties inmiddels label B zou halen, vraag dan naar een nieuw EPC dat dit bevestigt. Neem de verwachte score niet zonder meer over in je aankoopbudget.

Het energielabel controleren betekent ook begrijpen wat de score niet vertelt. Het EPC gebruikt gestandaardiseerde aannames en toont geen voorspelling van jouw persoonlijke energiefactuur. Je verbruik hangt ook af van bewonersgedrag, comforttemperatuur en energieprijzen. Voor mogelijke ingrepen kun je de uitleg over het EPC verbeteren met gerichte maatregelen gebruiken als voorbereiding op een technisch advies.

Laat ontbrekende informatie vóór het compromis oplossen

Ontbreekt het EPC, hoort het bij een andere eenheid of wijkt het label af van de advertentie? Vraag eerst een correct dossier. Laat je niet uitsluitend geruststellen door de mededeling dat het “tegen de akte in orde komt”. Je wilt de gevolgen immers kennen voordat je je aankoopbeslissing vastlegt.

Stuur je vragen bij voorkeur schriftelijk. Vraag om bevestiging van het gebruikte certificaatnummer, het bijbehorende label en eventuele renovaties die na de opmaak zijn uitgevoerd. Zo blijft duidelijk op welke informatie je je beslissing baseert.

Moet er nog een nieuw EPC worden opgesteld, bespreek dan met je notaris of het verstandig is de ondertekening uit te stellen of een passende voorwaarde te laten opnemen. Zo’n voorwaarde moet helder omschrijven wat er nog moet gebeuren en wat de gevolgen zijn. Een algemene zin als “EPC volgt later” geeft je niet vanzelf voldoende bescherming.

Het energielabel controleren vóór het compromis is pas afgerond wanneer de documenten, de verkoopinformatie en de afspraken met elkaar overeenstemmen. Laat een blijvend verschil beoordelen voordat je tekent.

Wat vaak fout gaat over het energielabel controleren vóór het compromis

Andere sites en AI-antwoorden leggen de controleplicht bij de koper en noemen de offline zoekfunctie ‘recent’. Dit is wat klopt.

Fout Wat klopt
Als koper ben je wettelijk verplicht het label te controleren De plicht ligt bij de verkoper: een geldig EPC bij het te koop stellen, vermelding in de advertentie en overdracht bij de akte. De koper controleert uit eigen belang.
Je kunt het EPC van elk adres nog even online opzoeken De publieke zoekfunctie is sinds eind december 2023 offline. Je werkt met de advertentie, het attest van de verkoper of een gedeelde Woningpas.
Een screenshot van het label volstaat Je hebt het volledige attest nodig: unieke code, adres, opmaakdatum, score en aanbevelingen. Zonder code kun je niets vergelijken.
De renovatietermijn begint bij het compromis De zes jaar van de renovatieverplichting starten bij het verlijden van de authentieke akte.
Een EPC van minder dan tien jaar oud is altijd bruikbaar Bij verkoop moet het EPC vanaf 2019 zijn opgemaakt. Een ouder attest is niet bruikbaar, ook al is de geldigheidsdatum nog niet verstreken.
Een verloren attest vraagt een nieuwe keuring De eigenaar downloadt het EPC als pdf uit zijn Woningpas, of de energiedeskundige stuurt het opnieuw door. Een nieuw plaatsbezoek is niet nodig.

Veelgestelde vragen

Kan ik het energielabel van elke woning online controleren? Niet altijd met dezelfde toegang of hetzelfde detailniveau. Vraag het volledige EPC aan de verkoper en gebruik officiële zoekmogelijkheden waar die beschikbaar zijn. De Woningpas van een eigenaar is niet zomaar openbaar.

Is een EPC van minder dan tien jaar oud altijd voldoende bij verkoop? Nee. Bij verkoop van een residentiële eenheid moet het EPC sinds 2022 ook vanaf 2019 zijn opgemaakt. Controleer daarom zowel de opmaakdatum als de geldigheid.

Moet ik een woning met label D verplicht renoveren na aankoop? De Vlaamse renovatieverplichting naar minstens label D richt zich in beginsel op aangekochte residentiële woningen met label E of F. Label D betekent niet dat de woning geen onderhoud of energetische verbeteringen nodig heeft.

Kan ik van de aankoop af als het energielabel achteraf verkeerd blijkt? Niet automatisch. Dat hangt af van de overeenkomst, de verstrekte informatie en de omstandigheden. Laat je notaris of een juridisch adviseur de situatie beoordelen. Controle vooraf voorkomt dat je op een onzekere uitkomst moet rekenen.

Wie krijgt de boete als het EPC ontbreekt bij de verkoop? De verkoper. De koper heeft geen controleplicht, maar draagt wel de gevolgen van een slecht label, zoals de renovatieverplichting. Controleer daarom vóór het compromis.

Zorg voor een volledig EPC-dossier vóór je tekent

Vraag het volledige certificaat, controleer de juiste wooneenheid en bespreek de renovatiegevolgen vóór een bindend bod of compromis. Is een nieuw attest nodig? Via EPC Check kun je de mogelijkheden voor een EPC-offerte bekijken. Laat vervolgens je notaris controleren of het verkoopdossier en de afspraken voldoende duidelijk zijn.